Rzeczony schron bojowy dla karabinu maszynowego z izbą dla jednej drużyny nr 749 to konstrukcja bojowa położona nieopodal przeprawy promowej w Pomorsku. Znajdował się w pobliżu dwóch innych ukryć dla drużyn wypadowych. Obiekt ulokowany został na terenie pomiędzy wałem przeciwpowodziowym a rzeką. Najlepszą porą na dotarcie do niego wydaje się zima, ewentualnie jesień lub wczesna wiosna. Jego otoczenie mocno porośnięte jest roślinnością. Na uwagę zasługuje elewacja wejściowa - na której znaleźć możemy pozostałości oryginalnego farbomaskowania. Ciekawe jest również otoczenie Stand'u: zachowały się elementy pierwotnego kształtu nasypów ziemnych. Płyta stalowa wydaje się przysypana tak, jak to miało miejsce w 1945 roku!
Elewacja wejściowa. W płaszczyźnie widoczne elementy stalowe: cztery czerpnie powietrza, klamry drabinek prowadzących na strop, po pałąkach na siatkę maskującą pozostały jedynie kikuty...
Wejdźmy do środka! W tym względzie Stand nr 750 wydaje się klasycznym projektem: składał się z trzech pomieszczeń. Załoga izby bojowej chroniona była przez płytę stalową 7P7. Pomieszczenie to było niewielkie, a warunki, które tu panowały bardziej niż spartańskie! Pomiędzy kazamatą a izbą załogi znajdowała się śluza pośrednia. Od strony pomieszczenia bojowego zamykana stalowymi drzwiami dwudzielnymi typu 16P7, a od strony izby wypoczynku drzwiami gazoszczelnymi typu 19P7. Izba wypoczynku była dosyć sporych rozmiarów. Co ciekawe i izba bojowa, i pomieszczenie wypoczynku zyskały nieregularne kształty (patrz: zdjęcia). Żołnierze mogli liczyć na wypoczynek w pryczach, nie wykluczone były również hamaki. Obiekt zapewniał ochronę przed atakiem chemicznym. Zachowały się tu kompletne, acz mocno skorodowane obie 20 mm gazoszczelne tarcze karabinowe, czyli tzw. "skrzynki", w stanowiskach obrony wewnętrznej.
Izba wypoczynku: tylna ściana pomieszczenia, na której "dużo się dzieje". Po lewej widoczne stanowisko obrony wewnętrznej. W centralnej części przejście pomiędzy izbą załogi a blokiem wejściowym. Na prawo od niego, tuż pod stropem: ujścia przewodów kominowego, a obok wentylacyjnego, poniżej nich ślady po montażu telefonu wraz z baterią. Tuż przy posadzce, po prawej, ujście przewodu wentylacyjnego, jakieś 50 cm nad nim, ledwo widoczne ślady po montażu dla podstawy pod wentylator.
Do schronu prowadziły dwa wejścia, oddzielone od izby wypoczynku śluzą przeciwgazową, która - tradycyjnie dla obiektów tego etapu budowy - spełniała również funkcje magazynowe i toalety (tu zlokalizowany był pojemnik WC). Oba wejścia do schronu zamykane były stalowymi drzwiami z wyłazem lub bez (tzw. "starego typu"). Oba wejścia ponadto przestrzeliwane były przez strzelnice stanowisk obrony wewnętrznej. W śluzie przeciwgazowej warto zwrócić uwagę na komory minowe (niem. Sprengnische) - schron był przygotowany na ewentualne zniszczenie wejść, w razie gdyby załoga musiała w warunkach bojowych opuścić stanowisko.
Izba bojowa: na pierwszym planie zdekompletowana płyta stalowa 7P7. Ktoś "zaopiekował się" (a może ukradł?) zasuwy wraz z prowadnicami... Na ścianach widoczne ślady po zalaniu wodą.
W całym schronie na ścianach podziwiać można sporo napisów eksploatacyjnych. Jak ukazują poniższe zdjęcia - obiekt jest regularnie zalewany. Podczas eksploracji w styczniu 2017 roku byłem zaskoczony, iż poziom wody był zdecydowanie niski - prawdopodobnie jakaś ekipa dokonała jego odwodnienia... Ciekawe co znaleźli i wynieśli?
Za pomoc dziękuję Dariusz Pstuś i Krzysztof Motyl!
Metryczka:
Schron bojowy dla karabinu maszynowego z izbą dla jednej drużyny nr 749 (MG-Schartenstand mit Einheitsgruppe)
Umocnienia:
Pozycja Odry (Oderstellung)
Odcinek:
Pomorsko (Pommerzig)
Pancerze:
1x 7P7, 2x drzwi stalowe z wyłazem lub bez, 1x 16P7, 1x 19P7, 1x 1 cm drzwi stalowe dwudzielne, 1x drzwi gazoszczelne, 2x 20 mm gazoszczelna tarcza karabinowa
Elewacja wejściowa: wejście ulokowane po lewej stronie. Zachodzące słońce oświetla nieco lico ściany, na której widać pozostałości oryginalnego farbomaskowania. Po prawej widać charakterystyczną podłużną wnękę - pierwotnie znajdowała się w niej rura kominowa.
Elewacja wejściowa: wejście ulokowane po lewej stronie. Zachodzące słońce oświetla nieco lico ściany, na której widać pozostałości oryginalnego farbomaskowania. Po prawej widać charakterystyczną podłużną wnękę - pierwotnie znajdowała się w niej rura kominowa.
Elewacja wejściowa. W płaszczyźnie widoczne elementy stalowe: cztery czerpnie powietrza, klamry drabinek prowadzących na strop, po pałąkach na siatkę maskującą pozostały jedynie kikuty...
Elewacja wejściowa. W płaszczyźnie widoczne elementy stalowe: cztery czerpnie powietrza, klamry drabinek prowadzących na strop, po pałąkach na siatkę maskującą pozostały jedynie kikuty...
Elewacja bojowa. Płyta stalowa 7P7 uchowała się. Uwagę należy zwrócić na pierwotny poziom nasypu ziemnego, który praktycznie zakrył całą powierzchnię płyty. Zabieg taki miał umożliwić kamuflaż tejże elewacji.
Elewacja bojowa. Płyta stalowa 7P7 uchowała się. Uwagę należy zwrócić na pierwotny poziom nasypu ziemnego, który praktycznie zakrył całą powierzchnię płyty. Zabieg taki miał umożliwić kamuflaż tejże elewacji.
Po drzwiach "starego wzoru" zachowała się ościeżnica wraz z gniazdami oraz pozostałości filcowej uszczelki.
Po drzwiach "starego wzoru" zachowała się ościeżnica wraz z gniazdami oraz pozostałości filcowej uszczelki.
Zdjęcie ukazujące montaż uszczelki do ościeżnicy. Odpowiednio wykrojony filc założony był na niewielkie trzpienie, do których dociśnięty był stalowym podłużnym płaskownikiem.
Zdjęcie ukazujące montaż uszczelki do ościeżnicy. Odpowiednio wykrojony filc założony był na niewielkie trzpienie, do których dociśnięty był stalowym podłużnym płaskownikiem.
Trzpień w ościeżnicy, na który nałożona była filcowa uszczelka.
Izba wypoczynku. Stanowisko obrony wewnętrznej z lekką stalową tarczą z 20 mm gazoszczelną tarczą karabinową - tzw. pancerzem "skrzynkowym".
Izba wypoczynku: na ścianach widoczne ślady po montażu prycz dla 6 żołnierzy. Po prawej widoczna nisza oświetleniowa. W głębi po prawej wejście do śluzy prowadzącej do kazamaty.
Izba wypoczynku: na ścianach widoczne ślady po montażu prycz dla 6 żołnierzy. Po prawej widoczna nisza oświetleniowa. W głębi po prawej wejście do śluzy prowadzącej do kazamaty.
Izba wypoczynku. Kompletny zawór zamykający wlot systemu wentylacyjnego.
Izba wypoczynku. Po prawej przejście do bloku wejściowego. Na ścianach widoczne ślady po montażu prycz.
Izba załogi: tylna ściana pomieszczenia, na której "dużo się dzieje". Po lewej widoczne stanowisko obrony wewnętrznej. W centralnej części przejście pomiędzy izbą załogi a blokiem wejściowym. Na prawo od niego, tuż pod stropem: ujścia przewodów kominowego, a obok wentylacyjnego, poniżej nich ślady po montażu telefonu wraz z baterią. Tuż przy posadzce, po prawej, ujście przewodu wentylacyjnego, jakieś 50cm nad nim, ledwo widoczne ślady po montażu dla podstawy pod filtrowentylator.
Izba załogi: tylna ściana pomieszczenia, na której "dużo się dzieje". Po lewej widoczne stanowisko obrony wewnętrznej. W centralnej części przejście pomiędzy izbą załogi a blokiem wejściowym. Na prawo od niego, tuż pod stropem: ujścia przewodów kominowego, a obok wentylacyjnego, poniżej nich ślady po montażu telefonu wraz z baterią. Tuż przy posadzce, po prawej, ujście przewodu wentylacyjnego, jakieś 50cm nad nim, ledwo widoczne ślady po montażu dla podstawy pod filtrowentylator.
Śluza pośrednia pomiędzy izbą bojową a pomieszczeniem wypoczynku. Od tej strony zamykana drzwiami gazoszczelnymi 19P7.
Śluza pośrednia pomiędzy izbą bojową a pomieszczeniem wypoczynku. Od tej strony zamykana drzwiami gazoszczelnymi 19P7.
Izba bojowa: na pierwszym planie zdekompletowana płyta stalowa 7P7. Ktoś "zaopiekował się" (a może ukradł?) zasuwy wraz z prowadnicami... Na ścianach widoczne ślady po zalaniu wodą.
Izba bojowa: na pierwszym planie zdekompletowana płyta stalowa 7P7. Ktoś "zaopiekował się" (a może ukradł?) zasuwy wraz z prowadnicami... Na ścianach widoczne ślady po zalaniu wodą.
Izba bojowa: po lewej nisza oświetleniowa, po prawej ujście przewodu kominowego (?) skrajnie po prawej widoczne są cztery trzpienie, na których zamonotowany był telefon (?).
Izba bojowa: po lewej nisza oświetleniowa, po prawej ujście przewodu kominowego (?) skrajnie po prawej widoczne są cztery trzpienie, na których zamonotowany był telefon (?).
Izba bojowa: lewa ściana, która nieregularny kształt zawdzięcza niszy, w której widoczne są ślady po półkach.
Zawsze gdy mam napisać cokolwiek na temat Frontu Fortecznego Łuku Odry-Warty odczuwam pewien dyskomfort. Z jednej strony wiele osób - o wiedzy przewyż...
Dla wszystkich czytelników strony FORTYFIKACJE oraz PORTAL FORTECZNY przygotowałem specjalną tapetę z kalendarzem na pulpit. Propozycję postanowiłem w...
Na Pozycji Pomorskiej w rejonie Sępolna Wielkiego, Białego Boru oraz Dyminka byłem tylko raz niespełna 8 lat temu w 2010r... By nie rozpisywać się zby...
Dziś prawdziwa perła z Głogowa! Co ciekawe obiekt długo ukrywał się zasypany. Do czasu aż zajął się nim Głogowski Ruch Odkrywców Tajemnic, który oczyś...
Odwiedzamy dziś okolice Tuczna i niesamowity odcinek Pozycji Pomorskiej, nad przepiękną Młynówką*! Rzeczony obiekt to jednosektorowy schron bojowy Ru....
Okolice Strugi Jeziornej oraz Kęszycy Leśnej znane są każdemu miłośnikowi MRU. To tu znajduje się kolejny z prezentowanych obiektów FFOWB: Pz. W. 736....
Tak jak obiecałem - wracam Jak już relacjonowałem, ostatnimi czasy wypuściłem się na bezdroża Wału Pomorskiego w okolicach Strzalin i Tuczna. Większo...
Dla wszystkich czytelników strony FORTYFIKACJE oraz PORTAL FORTECZNY przygotowałem specjalną tapetę z kalendarzem na pulpit. Propozycję postanowiłem w...
Poznańskie fortyfikacje kryją w sobie wiele intrygujących obiektów. A ich eksploracja może dosłownie pochłonąć ;) Co ciekawe - jako że wznoszone, a na...
Dla wszystkich czytelników strony FORTYFIKACJE przygotowałem specjalną tapetę z kalendarzem na pulpit. Propozycję postanowiłem na próbę wzbogacić o ta...
Mogę dość prowokacyjnie ;) napisać, że żal mi odchodzącej zimy. Dlaczego? Otóż budząca się wiosną do życia roślinność już niedługo skutecznie utrudni ...
Warto do Gorzowa Wlkp. od czasu do czasu dotrzeć bocznymi drogami. Jedna z takich tras, łącząca Santok z Gorzowem od strony ul. Warszawskiej, a biegną...
Zjawiamy się ponownie na Pozycji Pomorskiej! 😏 Na dziś obiekt, którym łatwo można zainteresować kogoś, kto dotąd nie zasmakował sztuki fortyfikacyjnej...
Udajemy się na niezwykły odcinek Pommern-Stellung w okolicach Zdbic. Wyjątkowość rejonu wynika z dwóch czynników: intrygujących umocnień, zachowanych ...
Dawno nie byliśmy w Sępolnie Wielkim! Wracamy i to z przytupem! Dokonamy eksploracji schronu wyjątkowego, łączącego w sobie funkcję dowódczą i bojową....
Jaz S 614! Prawdopodobnie najbardziej rozpoznawalna budowla hydrotechniczna całego Łuku Ufortyfikowanego. W dodatku cały czas sprawna i wykorzystywana...
Odpoczniemy jeszcze trochę od niemieckiej fortyfikacji lat 30. Cokolwiek - obejrzymy obiekt, który robi równe, a może nawet jeszcze większe wrażenie! ...
KAZAMATA PANCERNA
Sądząc po tłumach, które go nawiedzają, wielu z Nas z pewnością zna Fort Gerharda - Muzeum Obrony Wybrzeża. Być może trochę mniej p...
This website uses cookies to manage authentication, navigation, and other functions. By using our website, you agree that we can place these types of cookies on your device.