Fortyfikacje
  • Aktualności
  • Między wojnami
  • Twierdze
  • Wieki średnie
  • Budownictwo sakralne
  • Inne
  • Współpraca
Między wojnami
Umocnienia wzniesione od początku XX wieku do końca II wojny światowej...
Twierdze
Fortyfikacje nowożytne. Twierdze bastionowe, poligonalne, fortowe...
Wieki średnie
Zamki, mury obronne, grodziska...
Budownictwo sakralne
Świątynie na przestrzeni wieków, szczególnie o charakterze obronnym...
Fortyfikacje po II wojnie światwej
Po zakończeniu II wojny światowej historia fortyfikacji się nie skończyła: nowe idee, intrygujące budowle z Polski i ze świata
Inne
Muzea, imprezy tematyczne, militaria, ciekawostki, zjawiska, to - co nie do końca wchodzi w zakres pojęcia fortyfikacji...

Aktualności

Oderstellung: Stanowisko km z płytą ze strzelnicą [budowa czasu pokoju] L. 4 (131)

  • Drukuj
  • E-mail
Szczegóły
Michał Gnybek
Kategoria: Między wojnami
Opublikowano: 06 styczeń 2026
Odsłony: 102
  • oderstellung,
  • pozycja odry,
  • odra,
  • schron,
  • bunkier,
  • MG 08,
  • Oder-Stellung,
  • Lubiąż,
  • na ogień stromotorowy 150mm,
  • 8 cm płyta pancerna dla km
  • Schron bierny z izbą dla drużyny wypadowej
  • 1930
  • gazoszczelne dwudzielne lekkie drzwi stalowe
  • Leubus
  • Unterstand für ein MG mit Schartenplatte [Friedensbau]
  • L. 4
  • 131

Wracamy na Pozycję Odry! Odcinek, który dzisiaj odwiedzimy rozciąga się w sąsiedztwie miejscowości znanej wielu miłośnikom historii i to nie tylko tej dotyczącej sztuki fortyfikacyjnej. Docieramy na jeden z najstarszych odcinków Oderstellung, w okolice Lubiąża (niem. "Leubus"). W miejscowości tej znajdował się majestatyczny klasztor cysterski, którego budowa rozpoczęła się jeszcze na przełomie XIII/XIV wieku. Oczywiście nasza uwaga nie skupi się na tym zabytku. Przybywamy tu by eksplorować obiekty architektury obronnej. Na początku lat 30. XX wieku odcinek ten podlegał wrocławskiej komendanturze fortecznej (niem. "Festungskommandantur Breslau")1. Decyzję o wzniesieniu obiektu, który dzisiaj penetrujemy, podjęto już w 1930 roku2. Otrzymał on wówczas sygnaturę S. 3, która z czasem została zmieniona na L. 4, aby ostatecznie w 1944 roku zyskać kształt numeru 1313. Stand ten możemy identyfikować jako budowlę czasu pokoju - stanowisko karabinu maszynowego z płytą ze strzelnicą4.

Add a comment

Czytaj więcej: Oderstellung: Stanowisko km z płytą ze strzelnicą [budowa czasu pokoju] L. 4 (131)

Oderstellung: Schron bierny z izbą dla drużyny wypadowej nr 695

  • Drukuj
  • E-mail
Szczegóły
Michał Gnybek
Kategoria: Między wojnami
Opublikowano: 04 styczeń 2026
Odsłony: 50
  • oderstellung,
  • pozycja odry,
  • odra,
  • schron,
  • bunkier,
  • lubuskie,
  • 14P7,
  • B1,
  • Przetocznica,
  • Oder-Stellung,
  • 20 mm gazoszczelna tarcza karabinowa
  • Unterstand für Einheitsgruppe
  • 695
  • 17P7
  • 117B8 II
  • Schron bierny z izbą dla drużyny wypadowej

Późna jesień oraz zima do wyśmienity czas by odwiedzić nadodrzańskie lasy i łąki w poszukiwaniu fortecznego żelbetu! Szczególnie w te dni, które lekko przymrozi lub chociaż jest w miarę sucho. To idealna pora, by eksplorować szczególnie te trudniejsze i mniej dostępne odcinki. Zwłaszcza tam gdzie żadna droga nie prowadzi, a odnaleźć schron często, oprócz urządzenia GPS, pomaga intuicja i poszukiwawcze doświadczenie. Udajemy się nad Odrę w okolicę miejscowości Przytok. Odcinek Pozycji Odry "Prittager" jest mało znaną częścią tej linii umocnień. Może i dobrze? Lwia część obiektów wzniesionych tutaj to obiekty bierne. I dziś spenetrujemy jeden z nich, zachowany wcale dobrze, w jednym kawałku! Wejdziemy do schronu biernego dla drużyny wypadowej nr 6951!

Add a comment

Czytaj więcej: Oderstellung: Schron bierny z izbą dla drużyny wypadowej nr 695

FF O-W-B: Pz. W. 739

  • Drukuj
  • E-mail
Szczegóły
Michał Gnybek
Kategoria: Między wojnami
Opublikowano: 02 styczeń 2026
Odsłony: 5104
  • schron,
  • bunkier,
  • 7P7,
  • lubuskie,
  • 57P8,
  • 14P7,
  • MG 08,
  • mru,
  • międzyrzecki rejon umocniony,
  • ffowb,
  • owb,
  • Festungsfront Oder Warthe Bogen,
  • pzw,
  • Panzerwerk,
  • centralny,
  • 20P7,
  • 23P8,
  • Międzyrzecz,
  • B-werk,
  • werk,
  • 48P8,
  • 420P9,
  • 424P01,
  • M 19,
  • miotacz ognia,
  • 739,
  • pzw 739,

Czy Front Forteczny Łuku Odry-Warty (zwany też Międzyrzeckim Rejonem Umocnionym) został już dostatecznie zbadany? Czy wiemy o nim wystarczająco? Intrygujące jest to, że nie są to pytania retoryczne! Natomiast odpowiedzią niech będzie poniższy krótki artykuł dotyczący skądinąd bardzo znanego obiektu, którym jest B-Werk z numerem 391, szerzej znany jako Panzerwerk 739. Mimo że schron znajduje się głęboko w lesie, a od najbliższej przejezdnej drogi dzieli go z okładem 450 m, to - niczym cel pielgrzymek - znajdował się jako punkt obowiązkowy eksploracji niejednego miłośnika nadgryzionych zębem i czasu, i polskich saperów, niemieckich fortyfikacji. I ja niejednokrotnie nawiedzałem te spektakularne ruiny! Dzieło położone jest niezwykle efektownie. Szczególnie widoczne jest to, gdy do obiektu próbujemy dostać się od zachodu, skręcając na wschód z przyjemnej widokowo drogi leśnej, biegnącej wzdłuż wijącej się Strugi Jeziornej. Należy wówczas wspiąć się na około 20 metrową stromą skarpę, na której szczycie znajduje się Pz. W. 739. Gdy pierwszy raz pokonywałem tę ścieżynę, a moim oczom znienacka ukazał się B-Werk 39, skojarzenia miałem z dziełami fortecznymi rodem z epoki nowożytnej. Oczywiście podobieństwo jest tu jedynie pozorne... (A może nie?). Z resztą, z położeniem Pz. W. 739 istniał pewien problem...

Add a comment

Czytaj więcej: FF O-W-B: Pz. W. 739

Oderstellung: Schron bojowy dla dwóch karabinów maszynowych ze stanowiskiem obserwatora nr 397

  • Drukuj
  • E-mail
Szczegóły
Michał Gnybek
Kategoria: Między wojnami
Opublikowano: 06 marzec 2025
Odsłony: 2571
  • oderstellung,
  • pozycja odry,
  • odra,
  • schron,
  • bunkier,
  • 7P7,
  • MG 08,
  • B1,
  • drzwi starego typu,
  • bunkry,
  • Oder-Stellung,
  • Głogów,
  • 1934,
  • drzwi z wyłazem lub bez,
  • dwusektor,
  • Wojszyn,
  • drzwi gazoszczelne,
  • drzwi stalowe dwudzielne,
  • pozioma płyta osłaniająca obserwatora,
  • 397,

Wracamy do okolic Głogowa - w pobliże wsi Wojszyn. Wśród wielu ciekawych konstrukcji Pozycji Odry na wyróżnienie zasługuje z pewnością schron, któremu nadano numer 397. Na wstępie można również dodać, że dzieje tego obiektu mają we współczesnej jego historii dość dramatyczny przebieg... Stand zbudowany został bardzo blisko brzegu Odry, u nasady półwyspu utworzonego przez rzekę i starorzecze. Posiadał dwie izby bojowe, które ogniem pokrywały nurt Odry. Pełnił również rolę obserwacyjną.

Add a comment

Czytaj więcej: Oderstellung: Schron bojowy dla dwóch karabinów maszynowych ze stanowiskiem obserwatora nr 397

Oderstellung: Schron bierny z izbą dla drużyny wypadowej i małą kopułą obserwatora piechoty nr 739

  • Drukuj
  • E-mail
Szczegóły
Michał Gnybek
Kategoria: Między wojnami
Opublikowano: 07 luty 2025
Odsłony: 2866
  • oderstellung,
  • pozycja odry,
  • odra,
  • schron,
  • bunkier,
  • lubuskie,
  • B1,
  • 9P7,
  • skrzynka,
  • 739,
  • Pomorsko,
  • farbomaskowanie,
  • napisy eksploatacyjne,
  • 1934,
  • 1935,
  • Pommerzig
  • Unterstand für Einheitsgruppe mit Kleinsglocke
  • Schron bierny z izbą dla drużyny wypadowej i małą kopułą obserwatora piechoty

Dzisiaj obiekt pod kilkoma względami wyjątkowy! Mimo akcji podnoszenia wałów przeciwpowodziowych - cudem - ocalały i nie zasypany. Prawdopodobnie dlatego, że lekko cofnięty względem lokalizacji wału. Już na zewnątrz widać, że jest to rarytas: obok izby dla drużyny wypadowej, obiekt spełniał również funkcję obserwacyjną - ze stropu sterczy dumnie dzwon obserwacyjny 9P7. Ale to nie wszystko!

Add a comment

Czytaj więcej: Oderstellung: Schron bierny z izbą dla drużyny wypadowej i małą kopułą obserwatora piechoty nr 739

  1. Oderstellung: Schron bojowy dla karabinu maszynowego z izbą dla jednej drużyny nr 749
  2. Oderstellung: Stanowisko pozorno-bojowe nr 398
  3. Pommernstellung: Schron bojowy dla karabinu maszynowego bez pomieszczenia gotowości bojowej F.N. 8
  4. Pommernstellung: Schron bojowy dla karabinu maszynowego z izbą dla jednej drużyny Zm. 8
  5. Pommernstellung: Schron bojowy dla dwóch karabinów maszynowych z izbą pogotowia Zw. 4a

Strona 1 z 49

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • ...
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9
  • 10

Warto przeczytać...

Tapeta FORTYFIKACJE z kalendarzem...
Tapeta FORTYFIKACJE z kalendarzem na pulpit [SIERPIEŃ 2020]
Dla wszystkich czytelników strony FORTYFIKACJE oraz PORTAL FORTECZNY przygotowałem specjalną tapetę z kalendarzem na pulpit. Propozycję postanowiłem w...

Read more

Stei. N. 4a
Stei. N. 4a
Schron jednosektorowy broniący mostu nad kanałem w okolicy Jez. Perkoz Mały (na północny wschód od Głuska). Obiekt jest (jak na Pozycję Pomorską) zach...

Read more

Oder-Stellung: Schron bojowy dla...
Oder-Stellung: Schron bojowy dla dwóch km ze stanowiskiem obserwacyjnym nr 424 z Głogowa
Dziś prawdziwa perła z Głogowa! Co ciekawe obiekt długo ukrywał się zasypany. Do czasu aż zajął się nim Głogowski Ruch Odkrywców Tajemnic, który oczyś...

Read more

FF O-W-B: Pz. W....
FF O-W-B: Pz. W. 775 (516)
"To skomplikowane" - tak lakonicznie można by podsumować historię potężnego placu budowy, jakim był przez cały okres swego funkcjonowania Front Fortec...

Read more

Pommern-Stellung: Schron bojowy dla...
Pommern-Stellung: Schron bojowy dla dwóch km Karz. 14
Żar leje się z nieba 🥵 i niestety nic nie wskazuje, aby się to w najbliższym czasie zmieniło. By trochę schłodzić klimat pragnę zaproponować post, któ...

Read more

Oder-Stellung: Schron bojowy dla...
Oder-Stellung: Schron bojowy dla km o ogniu bocznym z izbą dla jednej drużyny nr 694
No to Odra! Rzeka oczywiście! A nad nią Oder-Stellung! 1935 rok był dla umocnień tej linii niezwykle ważny. Przede wszystkim wzbogaciła się ona o pot...

Read more

FF O-W-B: Pz. W....
FF O-W-B: Pz. W. 875 (523)
Będąc w pobliżu skrzyżowania DK3 i DK24 grzechem byłoby nie odwiedzić jednego z najbardziej charakterystycznych dzieł północnego odcinka Festungsfront...

Read more

Tapeta FORTYFIKACJE z kalendarzem...
Tapeta FORTYFIKACJE z kalendarzem na pulpit [MAJ 2021]
Dla wszystkich czytelników strony FORTYFIKACJE oraz PORTAL FORTECZNY przygotowałem specjalną tapetę z kalendarzem na pulpit. Propozycję postanowiłem w...

Read more

Oder-Stellung: Schron bojowy nr...
Oder-Stellung: Schron bojowy nr 775
Jego sylwetka znalazła się na tapecie z kalendarzem Fortyfikacje na grudzień 2017, wypadałoby więc pokrótce zaprezentować schron bojowy Oder-Stellung ...

Read more

Strau. N. 9
Strau. N. 9
Odcinek Lasu Rutwickiego. Obiekt Strau. N. 9 w znacznym stopniu został uszkodzony, cokolwiek dzięki ułożeniu wysadzonego stropu tworzy malowniczą ruin...

Read more

Neisse-Stellung: Stanowisko km z...
Neisse-Stellung: Stanowisko km z płytą ze strzelnicą cz. 3
Po dłuższej przewie wracamy nad Jezioro Otmuchowskie. Dla przypomnienia: było to sztucznie utworzone na Nysie Kłodzkiej zalewisko, wzniesione w latach...

Read more

Oder-Stellung: schron bierny nr...
Oder-Stellung: schron bierny nr 710
Ku mojemu zaskoczeniu moi zacni polubownicy (Pozdrawiam! ) sami z siebie, od czasu do czasu, "odkopują" archiwalne posty Fortyfikacje. Takim postem m....

Read more

Pommern-Stellung: Jaz na Pilawie...
Pommern-Stellung: Jaz na Pilawie
Jaz wybudowany w latach 1935-36 służył do podnoszenia poziomu rzeki Pilawy i utrzymania jej walorów obronnych na odcinku ponad 2 km. Był projektem ind...

Read more

Tapeta FORTYFIKACJE z kalendarzem...
Tapeta FORTYFIKACJE z kalendarzem na pulpit [KWIECIEŃ 2019]
Dla wszystkich czytelników strony FORTYFIKACJE oraz PORTAL FORTECZNY przygotowałem specjalną tapetę z kalendarzem na pulpit. Propozycję postanowiłem w...

Read more

Pommern-Stellung: Schron bojowy dla...
Pommern-Stellung: Schron bojowy dla km o ogniu bocznym (płyta stalowa ze strzelnicą i płytą stropową) Pr. West 5 i Schron bojowy dla km o ogniu bocznym Pr. West 6
Nie wiem jak jest u Was. Mnie do danego odcinka przyciąga zawsze na początku pewien jego element. Do Prusinowa Wałeckiego pierwszy raz zawitałem dopie...

Read more

Pommern-Stellung: Pz. W. 917...
Pommern-Stellung: Pz. W. 917 (Ke. 18)
Stare Osieczno było jednym z silniejszych punktów na rozległej mapie Pozycji Pomorskiej. Obiekty położone w okolicach tej miejscowości pojawiały się j...

Read more

Oderstellung: Schron bojowy dla...
Oderstellung: Schron bojowy dla dwóch karabinów maszynowych z izbą pogotowia nr 116
Wracamy do Malczyc nad Odrą! Oprócz charakteryzowanego już na łamach Fortyfikacje schronu nr 117, okolice tej miejscowości skrywają jeszcze jedną arcy...

Read more

Pommern-Stellung: Schron bojowy dla...
Pommern-Stellung: Schron bojowy dla jednego km o ogniu czołowym ze stanowiskiem obserwacyjnym i izbą dla jednej drużyny E. 1
Jednym z ciekawszych odcinków Pozycji pomorskiej niewątpliwie są umocnienia, które Niemcy wznieśli by zabezpieczyć przesmyk pomiędzy Jeziorami Wielimi...

Read more

Tagi

  • schron,
  • bunkier,
  • MG 08,
  • 14P7,
  • lubuskie,
  • bunkry,
  • B1,
  • 7P7,
  • pommernstellung,
  • pozycja pomorska,

Użytkownicy online

Odwiedza nas 423 gości oraz 0 użytkowników.

Między wojnami

Oderstellung: Stanowisko km z płytą ze strzelnicą [budowa czasu pokoju] L. 4 (131)

Wracamy na Pozycję Odry! Odcinek, który dzisiaj odwiedzimy rozciąga się w sąsiedztwie miejscowości znanej wielu miłośnikom historii i to nie tylko tej dotyczącej sztuki fortyfikacyjnej. Docieramy na jeden z najstarszych odcinków Oderstellung, w okolice Lubiąża (niem. "Leubus"). W miejscowości tej znajdował się majestatyczny klasztor cysterski, którego budowa rozpoczęła się jeszcze na przełomie XIII/XIV wieku. Oczywiście nasza uwaga nie skupi się na tym zabytku. Przybywamy tu by eksplorować obiekty architektury obronnej. Na początku lat 30. XX wieku odcinek ten podlegał wrocławskiej komendanturze fortecznej (niem. "Festungskommandantur Breslau")1. Decyzję o wzniesieniu obiektu, który dzisiaj penetrujemy, podjęto już w 1930 roku2. Otrzymał on wówczas sygnaturę S. 3, która z czasem została zmieniona na L. 4, aby ostatecznie w 1944 roku zyskać kształt numeru 1313. Stand ten możemy identyfikować jako budowlę czasu pokoju - stanowisko karabinu maszynowego z płytą ze strzelnicą4.

Więcej…

Twierdze

Twierdza Poznań: Fort IX Brünneck

Powrót do przeszłości! A przynajmniej do przełomu XIX/XXw. czyli wracamy do Twierdzy Poznań! Dziś zaprezentuje się na Fort IX Brünneck. Dzieło to wzniesiono w latach 1876–1880. Był to pierwszy etap budowy twierdzy fortowej. Fort otrzymał nazwę Brünneck na cześć Karla von Brünnecka. Przechodził liczne modernizację, a w 1931r., kiedy znajdował się już w polskich rękach, zmieniono mu patrona na pułkownika Edmunda Taczanowskiego. Artykuł zacznę nietypowo, bo...

Więcej…

Wieki średnie

Miejskie fortyfikacje Pyrzyc

Zmieniamy epokę, a poprzez to klimat! Dziś miejskie fortyfikacje Pyrzyc. W 1263r. Pyrzyce otrzymały prawa miejskie i zaraz po tym rozpoczęto budowę murów obronnych wokół miasta. Budowa przebiegała etapami i rozpoczęła się prawdopodobnie od strony północnej. W murach powstały dwie bramy: Szczecińska i Bańska (zwana również Wysoką).

Więcej…

Michał Gnybek - historyk? politolog? filozof z lekkim, amatorskim zacięciem IT? Zawodowo jestem nauczycielem w Zespole Szkół w Przytocznej. Prywatnie szczęśliwym mężem i ojcem dwójki dzieci. Od wielu lat pasjonatem szeroko pojętych fortyfikacji. Początkowo bunkrowiec, którego interesowały "jedynie" tzw. "doły". Z czasem moje zainteresowanie wzbudziły konstrukcje naziemne, zacząłem poznawać kolejne linie umocnień, szczegóły konstrukcyjne, gromadziłem literaturę... Wiernym towarzyszem był mi (i jest!) aparat fotograficzny. Wiele zdjęć szło do tzw. szuflady. W 2014 roku postanowiłem, że uczynię z nich pożytek i tak narodził się profil fb/FORTYFIKACJE. Dziś rodzi się coś równoległego: poniższa strona. Na tą chwilę jest ona próbą przeniesienia tego, co znajduje się na profilu fb, z czasem może stanie się czymś więcej... Zdjęcia wykonuję sam, wiedza merytoryczna to przede wszystkim prywatna biblioteczka. Strona tworzona jest amatorsko, za podstawę posłużył szablon Joomla Beyond. Zapraszam!


Wszelkie materiały, informacje, pliki, rysunki, dostępne na stronach internetowych fortyfikacje.xyz nie mogą być publikowane i redystrybuowane bez pisemnej zgody właściciela. Kopiowanie, przedruk tekstów autorskich, zamieszczonych na łamach fortyfikacje.org oraz ich udostępnianie w mediach elektronicznych jak również w innej formie jest możliwe wyłącznie za pisemną zgodą właściciela.

Wszelkie prawa zastrzeżone.

© 2023 + All Rights Reserved

EU e-Privacy Directive

This website uses cookies to manage authentication, navigation, and other functions. By using our website, you agree that we can place these types of cookies on your device.

  • View e-Privacy Directive Documents
  • View GDPR Documents